← Tüm yazılar

Geldi, geliyor derken : YZ Ajanları

Birkaç hafta önce a16z'nin "Big Ideas 2026" raporundan bahsetmiştim. Özellikle de YZ karar katmanı, blockchain yürütme katmanı, tokenizasyon — üçünün birleşimiyle yeni bir finan…

Birkaç hafta önce a16z’nin “Big Ideas 2026” raporundan bahsetmiştim. Özellikle de YZ karar katmanı, blockchain yürütme katmanı, tokenizasyon — üçünün birleşimiyle yeni bir finansal mimari vizyonundan, raporda çizilen vizyon oldukça netti.

Geçen hafta da, o uygulamanın küçük bir versiyonunu en basit haliyle deneyimleme şansım oldu; Claude üzerinde skill kurdum. Bültenim için haber araştırması yapacak, yazı taslağı hazırlayacak iki farklı asistan. “Trade için de böyle bir yapı kurmak istiyorum” diye bitirmiştim o yazıyı — ama şunu da ekleyerek: stratejiyi ben en net şekilde tanımlamazsam, ajan benim adıma doğru kararı veremez.

Bu hafta ise, o iki yazının kesiştiği noktadayız.

Hevesten öte, inşa etme süreci

İlk 2 haberimiz blokzincir/Web3 dünyasından geliyor : 3 Mart’ta OKX, OnchainOS platformuna YZ odaklı bir güncelleme yaptı. 60’tan fazla blockchain, 500’den fazla merkeziyetsiz borsa, günlük 1,2 milyar API çağrısı. Hedef: YZ ajanların otonom olarak işlem yapabileceği bir altyapı kurmak.

Aynı gün NEAR’ın kurucu ortağı Illia Polosukhin şunu söyledi: “Blokzincir kullanıcısı artık insan olmayacak. YZ ajanlar ödemeleri yapacak, varlıkları yönetecek, yönetişim oylamalarına katılacak. İnsanlar ise sadece YZ ajanlrıyla ile konuşacak.”

Yani blokzincirin altyapıyı oluşturduğu, ön yüzde ise YZ’nın olduğu bir gelecek bugünden inşa ediliyor.

İlk çatlak: “February Wick”

Bir diğer haberimiz ise, Şubat 2026’da kripto piyasalarında yaşanan kısa ama sert piyasa hareketi: 15.000 YZ ajanı aynı açık kaynak modeli kullanıyordu. Aynı anda aynı sinyali aldılar, aynı anda aynı likidite havuzundan çıkmaya çalıştılar. Bu “kolektif” hareketin maliyeti 400 milyon dolar oldu.

Klasik finans teorisinde “çeşitlilik” şu varsayıma dayanır: Piyasayı oluşturan farklı aktörler farklı düşünür, piyasa ve fiyat dengelenir. Ancak herkes ya da büyük çoğunluk aynı şekilde düşünürse o varsayım çöküyor.

Ekonomik sistemler insanların kullanımı için tasarlanmıştı; kullanıcılar makineye dönüşünce ve tüm kurallar da bir noktadan belirlenince, bu zamana kadar çalışan ekonomik sistemin görmediği durumlarla karşılaşabileceğimiz anlamına geliyor.

“February Wick”e bir kaza değil de, bir çeşit uyarı gibi de bakılabilir.

Bugün hedef insanlar, peki yarın?

Bu hafta Moonlock Lab başka bir konuyu ortaya koydu. Uzun zamandır X üzerinden devam eden ve web3/blokzincir/kripto ekosistemindeki profesyonelleri hedef alan dolandırıcılıklar, LinkedIn’e sıçramıştı. LinkedIn üzerinde sahte VC profilleri oluşturulmuş; sahte toplantı davetleri, sahte Zoom ya da Google Meet linkleri. Israrlı “Mutlaka GitHub’ımızdaki kodu indrip kurmalısınız” önerileri. Ya da “toplantı için kendi altyapımızı kullanıyoruz, lütfen dosyayı indirip uygulamamızı kurun” gibi tuhaf talepler. Tıklıyorsunuz, dosyayı indiriyorsunuz ve anında cihazınıza zararlı yazılım yükleniyor. Bu konu teknik bir açıktan çok, sosyal mühendislik.

Bu noktada daha önce de benzerlerini sorduğum soruyu sormadan geçemiyorum: Ya kurban insan değil, ajan olsaydı?

Ajanlar da “davet” alacak. Ajanlar da bağlantıya tıklayacak mıydı ? Önceden kurallar, riskler, tehlikeler çok iyi tanımlandıysa eğer, Ajanlar bu kurallara uyarak böyle bir durumda insandan daha net, kesin ve güvenli tepkiler verebilir. Ama diğer tarafta da, güvenilir görünen bir kaynaktan gelen talimatı takip edebilir. Antivirüslerin zeroday ataklarını yakalayamaması ve mutlaka birkaç ya da daha fazla kurban olması gibi ya da aynı güvenli bölge içerisindeki kullanıcı ya da sunucuların biribirlerinden gelen ataklardan korunamaması gibi.

Ortak payda — ve o soru

OKX YZ ajanları için blokkzincir üzerinde bir altyapı kuruyor, NEAR yakın geleceğimizde YZ ajanlarının ne işe yarayacağını tarif ediyor, February Wick klasik ve yerleşmiş ekonomik sistemi test ediyor, siber saldırganlar kendilerine yeni ortamlarda yeni hedefler arıyor. Hepsi aynı yönü gösteriyor: YZ ajanlar önemli bir ekonomik aktör olma yolunda ilerliyor.

İdeal senaryoda bu düşünce gerçekten harika. Daha hızlı, daha verimli, duygusal kararlardan arınmış bir sistem. Geçen yazıda ben de “trade için de tam olarak böyle bir asistan istiyorum” demiştim — hâlâ istiyorum.

Ama peki yanıldığımız ve herşeyin ideal gitmediği bir senaryoda? 15.000 ajanın aynı anda aynı kararı alması, ya da sahte bir davetle manipüle edilmiş bir ajanın benim adıma işlem yapması; bana görebunların hepsi korku filmi sahneleri gibi.

“Know Your Agent” bu yüzden artık felsefi bir kavram değil. Ajanın kimliği, yetkisi, kuralları ve sınırı net tanımlanmadan devreye alınırsa, duygusal kararların yerini algoritmik hatalar alır.

Ve o hataların faturası acaba kime çıkar?

Kaynaklar

OKX OnchainOS: https://www.coindesk.com/tech/2026/03/03/okx-jumps-into-ai-agent-race-with-new-onchainos-toolkit NEAR kurucusu: https://www.coindesk.com/tech/2026/03/03/ai-agents-will-be-primary-users-of-blockchain-near-co-founder-says February Wick / DeFYZ: https://coincub.com/blog/best-ai-crypto-agents/ Sahte LinkedIn VC saldırısı: https://cyberpress.org/fake-linkedin-vcs-spread-malware/ a16z Big Ideas 2026: https://a16zcrypto.com/posts/article/trends-stablecoins-rwa-tokenization-payments-finance/